අනගාරික ධර්මපාල තුමා පිළිබඳ  පුලුල් කියවීමක් 

Rescued from the Nation: Anagarika Dharmapala and the Buddhist World (ජාතියෙන් ගලවා ගත් පසු:  අනගාරික ධර්මපාල සහ බෞද්ධ ලෝකය). ස්ටීවන් කෙම්පර්. චිකාගෝ: චිකාගෝ විශ්වවිද්‍යාලයීය මුද්‍රණාලය, 2015.  පිටු: 368. මිල; අමෙරිකානු ඩොලර් $69.95 (ඝන කවරය සහිතව). ISBN 9780226199078

___________

විමර්ශනය: සසංක පෙරේරා, දකුණු ආසියානු විශ්වවිද්‍යාලය 

ශ්‍රී ලංකාවේ සිංහල හා බෞද්ධ පසුබිමක හැදී වැඩුන අයෙකුට අනගාරික ධර්මපාල තුමා ( 1864-1933) කිසිවිටෙකත් මගහැරිය හැකි චරිතයක් නොවේ.  අප සියලු දෙනාම දෛනික සමාජානුයෝජනය තුළින් මැනවින් ඉගෙනගෙන ඇති පරිදි, එතුමා ශ්‍රී ලංකාවේ දහනව වන සියවස අගභාගයේ දී හා විසිවන සියවස මුල් භාගයේ සිදු වූ බෞද්ධ පුනර්ජීවන ව්‍යාපාරයේ ප්‍රධානතම මතධාරියා මෙන්ම ක්‍රියාකාරියාද විය.  එනිසාම,   ශ්‍රී ලංකාවේ නූතන යුගයේ සිංහල  බෞද්ධ ප්‍රජාවට වඩාත් ම වැදගත්  සංස්කෘතික විරුවා වන්නේද ඔහුය. පශ්චාත් යටත් විජිත යුගයේ සිංහල හා දමිළ ප්‍රජාවන් අතර ඇතිවූ වාර්ගික විරසකය මගින්ද පසුකාලීනව වසර තිහක් මුළුල්ලේ සිදු වූ සිවිල් යුද්ධයෙන් ද සලකුණු කරන පසුබිම තුළ  එතතුමා බෙහෙවින් ගෞරවනීය ලෙස සිංහල බෞද්ධයින්ගෙන් පිදුම් ලබන අතර,  ජනවාර්ගික අන්‍යයන් එතුමාව දකින්නේ වාර්ගික කණ්ඩායම් අතර භේද ඇති කළ අයෙකු ලෙසිනි.  

එතුමා පිළිබඳව ලියවී ඇති සමාජයීය විද්‍යා ලිපි ලේඛන බොහෝමයකද ඔහුව නිරූපණය කර ඇත්තේ මේ දෙවන ආකෘතියට අනුව ය.   පැහැදිලිවම,  ඔහු දේශීය වශයෙන් දියත් කළ ඇතැම් දේශපාලනික ව්‍යාපාර  සම්බන්ධයෙන් ගත් කළ ද ඔහුගේ දේශීය දේශපාලනික වාග් විලාසයෙන් ද මේ ස්ථාවරය උද්දීපනය කිරීමට  තොරතුරු සපයයි. එනමුත්,  ධර්මපාල තුමා පිළිබඳව ගොඩනැගී ඇති මූලික වශයෙන් දේශීය වූ මේ දේශපාලනික-සංස්කෘතික තේරුම්ගැනීම හා ඔහුගේ දේශීය වාග් ප්‍රහාර පිළිබඳව ලියවී ඇති කතිකාවන් මගින් මූලික වශයෙන් ගොඩ නගන්නේ බෙහෙවින් සංකීර්ණ වූ පුද්ගලයකු පිළිබඳ අතිශයින් පාර්ශවික හා බොහෝ දුරට  අසම්පූර්ණ විස්තරයකි.

ස්ටීවන් කෙම්පර්   සිය කෘතියෙන්  නිවැරදිව පෙන්වා දෙන පරිදි,  මේ දේශීය සංස්කෘතික අර්ථගැන්වීම් මගින් මෙන්ම ධර්මපාල තුමා  පිළිබඳව ගනනාත් ඔබේසේකර, ‍රිචර්ඩ් ගොම්බ්‍රිච්, එස්. ජේ. තම්බයියා හා එච්. එල්. සෙනවිරත්න වැනි ශාස්ත්‍රඥයන්ගේ ලියවිලිවලින් ද පෙනී යන්නේ ධර්මපාල තුමාගේ සමස්ථ ජීවිතයෙන්  හා දේශපාලනයෙන් බොහෝ කේන්ද්‍රීය අංග කතිකාවට හසුකර්ගෙන් නොමැති බවයි (2015: 5-6). මේ ගැටලුව මතු වී ඇත්තේ මූලික වශයෙන් මෙකී කතිකාවන් ධර්මපාලගේ භූමිකාව අනවශ්‍ය ලෙස සිංහල “ජාතියේ” දේශපාලනය සමඟ සමීපව ගළපා ගැනීමට උත්සාහ දැරීම නිසාය.  මේ  අනුව, කෙම්පර් පවසන ආකාරයට,  “ධර්මපාල හුදෙක් ශ්‍රී ලාංකේය සන්දර්භයක පමණක් පිහිටුවීම නිසා,  ඔහුගේ ජීවිතය ශාස්ත්‍රඥයින් මෙන්ම  ජාතිකවාදීන් විසින් ද වැරදියට වටහාගෙන තිබේ” (2015: 9-10).

මේ සන්දර්භය තුළ,  කෘතියේ මාතෘකාවෙන්ම සඳහන් කරන පරිදි (rescued from the nation,  නැතිනම් ජාතියෙන් ගලවා ගැනීම) , කෙම්පර්ගේ ප්‍රධාන උත්සාහය වන්නේ ධර්මපාල තුමාව  “ජාතියේ” ග්‍රහණයෙන් “මුදවා ගැනීමයි.” එසේ  කිරීමේදී, ඔහු උත්සාහ කරනුයේ ධර්මපාල තුමාව ඔහුගේ කාලයේ පැවැති වඩාත් පුළුල් වූ බෞද්ධ ලෝකය තුළ ස්ථානගත කිරීමටය. එතුමා  “එක්සත් බෞද්ධ ලෝකය” යැයි හැඳින්වූ හා වෙනස් කරන්නට උත්සාහ දැරූ සමස්ත කලාපයම පැහැදිලිවම පිහිටා තිබුණේ ශ්‍රී ලංකාවේ දේශ සීමාවන්ට  ඔබ්බෙනි.   කෙම්පර්ගේ මූලාශ්‍ර වශයෙන් ප්‍රධාන ලෙස යොදාගෙන ඇත්තේ ධර්මපාලතුමාගේ සටහන් හා දිනපොත්ය. ඒවායින් බොහොමයක්   අද දක්වාම නිසි ආරක්ශාවක් නොමැතිව ඉන්දියාවේ ස්ථාන කිහිපයක තැන්පත් කර තිබේ.  මීට අමතරව, ධර්මපාල තුමා විසින් ප්‍රකාශයට පත් කළ ලිපි ලේඛනද  කෙම්පර්ගේ මූලාශ්‍ර අතරට පත් වේ. කෙම්පර්ගේ කෘතියෙන් මතුවන්නේ බොහෝ ශ්‍රී ලාංකිකයින් විසින් නිසිලෙස නොදන්නා “වෙනත් ධර්මපාල” කෙනෙකි. එකී සාපේක්ෂ වශයෙන් ආගන්තුක ධර්මපාල චරිතයට අවශ්‍ය වූයේ ඔහු පරිකල්පනයය කළ පරිදි එක්සත් බෞද්ධ ලොවක් (United Buddhist World) නිර්මාණය කිරීමටය. ඒ ව්‍යාපෘතිය ශ්‍රී ලංකාවට පරිභාහිර වූ ගෝලීය ව්‍යාපෘතියකි.

මේ  බෞද්ධ ලෝකයට නැගෙනහිර ආසියාවේ බෞද්ධ රටවල් මෙන්ම,  බුද්ධ ධර්මය මුළුමනින් ම පාහේ අතුරුදහන් ව ගොස් තිබූ ඉන්දියාව සහ බටහටහිර රටවල් ද ඇතුළත් විය. විශේෂයෙන්ම යුරෝපා හා උතුරු අමෙඇමරිකානු කලාපවල විසූ ඇතැම් ප්‍රභූන් අතර බුද්ධ ධර්මය යම් ආකාරයක බුද්ධිමය ආකර්ශනයක් මේ වන විට අත්පත් කරගෙන තිබුණි.  මීට ප්‍රධානතම හේතුව වූයේ පාලි බසින් රචිත බෞද්ධ පොතපත ඉංග්‍රීසි හා ජර්මන් වැනි භාෂාවලට පරිවර්තනය වීම මෙන්ම එඩ්වින් ආනෝල්ඩ් විසින්  රචනා කල Light of Asia (1879) වැනි පොත්පත් පුළුල්ව විසරසරණය වී තිබීමය. මේ අනුව, ධර්මපාල තුමාගේ චාරිකා, දේශන හා ලිවීම් හරහා කෙම්පර් විස්තර කරන්නේ බොහෝ පරිශ්‍රමයක් දරා දියත් කළ බෞද්ධ විශ්වීය ව්‍යාපෘතියක් (Buddhist universalist project) පිළිබඳ කතාවකි.

එහි නායකයා වශයෙන් ධර්මපාල තුමා ඉස්මතුව එන්නේ බෙහෙවින් මුරණ්ඩු හා ශික්ෂණයකින් හෙබි අයෙකු ලෙසිනි.  මේ පුද්ගලික  චර්යා රටාවන් එතුමාගේ ව්‍යාපෘතියට අවශ්‍ය වන්නේ, එය ක්‍රියාත්මක වූයේ  අන් ප්‍රබල විශ්වීය ව්‍යාපෘති ගණනාවක් මධ්‍යයේ වීම නිසාය.  මේ අන් විශ්වීය ව්‍යාපෘති වූයේ යටත්විජිතවාදය සහ ක්‍රිස්තු ධර්මයයි. ධර්මපාලතුමාට නිරතුරුවම ක්‍රියාත්මක වීමට සිදුවූයේ යටත් විජිතවාදයේ සීමා හා බාධක මධ්‍යයේ මෙන්ම ඒ වන විට යටත් විජිතවාදය මගින් බලගන්වා තිබූ ක්‍රිස්තු ධර්මයේ දේශපාලන බලයද මධ්‍යයේය. එනම්, ඔහු විසින් පරිකල්පනය කල බෞද්ධ විශ්වීය ව්‍යාපාරයට මේ අන් විශ්වීය ව්‍යාපාර සමග නිරතුරුවම තරගකරන්නට හා අරගල කරන්නට සිදුවීය.

මේ ව්‍යාපෘතිය සාක්ෂාත් කර ගැනීම සඳහා ධර්මපාල තුමා යම්දුරකට ජීවත් වූයේ වන්දනා කරුවෙකු ලෙසිනි. මෙනිසා ඔහුගේ වැඩිහිටි ජීවිතයෙන් වැඩි කාලයක් ජීවත් වූයේ ශ්‍රී ලංකාවෙන් පරිභාහිරව කල්කටාව හා ලන්ඩනය යන නගර ආශ්‍රය කරගෙනය. වර්ෂ 1889, 1896, 1902 හා 1913 දී මෙන්ම 1925 සහ 1926 අතර කාලයේ ධර්මපාල තුමා ඉතාමත් පුලුල් ලෙස ජාත්‍යන්තරව  සංචාරය කරමින්  අනුග්‍රාහකයින් මෙන්ම මූල්‍ය සම්පාදකයින් ද සොයන්නට සහ අත්‍යාවශ්‍ය ජාත්‍යන්තර සම්බන්දතා ජාලයක් ගොඩනගන්නටද උත්සුක වීය (2015:  6).  1892 දී එතුමා සිව් වරක් ජපානයේ සංචාරය කල අතර,  බුරුමයේ අක්‍යුබ් ප්‍රදේශයටද ගියේය.  මීට  අමතරව, 1894 දී තායිලන්තයටද,  1899 දී හා 1923 දී උතුරු ඉන්දියාවටද, 1904 දී ලන්ඩනයටද, 1913 දී හවායි, චීනය, කොරියාව සහ බෝරෝ බුදූර් යන ප්‍රදේශවලද සංචාරයේ නිරත විය.  මීට අමතරව, 1925 හා 1926 අතර කාලයේදී එතුමා බටහිර යුරෝපයේ හා ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ ද සංචාරයේ නිරත විය.  ඉන් පසුව, වඩාත් දීර්ග කාලයක් මුලුල්ලේ එතුමා ලන්ඩනයේ පදිංචිව සිටියේය.  යුරෝපයේ ඉදිකරන ලද පළමු බෞද්ධ විහාරය වන ලන්ඩන් බෞද්ධ විහාරය එතුමා විසින් ස්ථාපනය කරන ලද්දේ මේ කාලයේය (2015: 6). එය අද දක්වා පවතින යුරෝපයේ තිබෙන ප්‍රධානතම ථෙරවාද බෞද්ධ මධ්‍යස්ථානයකි. මේ  සංචාරක කටයුතු මගින් ධර්මපාල තුමාගේ ශාරීරික සවි බලය මෙන්ම පෞද්ගලික ධන බලය ද පැහැදිලිව සනිටුහන් කළේය.   එනම්, මේ කාරණා දෙකම ඔහු ආරම්භ කරන ලද ආගමික-දේශපාලන ව්‍යාපෘතියට කේන්ද්‍රීය ලෙස වැදගත් විය.  විශේෂයෙන්ම වැදගත් වන්නේ  මේ සංචාරක කටයුතු සඳහා ධනය සැපයුවේ රාජ්‍ය හෝ ආණ්ඩු විසින් නොව, පුද්ගලයින් විසින බව තේරුම් ගන්න විටය. ඒ අතර ඔහුගේ පෞද්ගලික ධන පරිත්‍යාගය ද බෙහෙවින් වැදගත් වී ය.

කෙම්පර් මැනවින් විස්තර කර ඇති පරිදි,  ධර්මපාල තුමාගේ ජාත්‍යන්තර සංචාරයන්ට අමතරව ඔහුගේ ආයතන ගොඩනැංවීමේ ක්‍රියාවලිය  ද යොමුවී තිබුනේ “එක්සත් බෞද්ධ ලෝකය”  යන එතුමාගේ  පුළුල් ව්‍යාපෘතිය සාක්ෂාත් කර ගැනීමටය.   මේ අනුව,  එතුමා වඩාත් සමීපව දැන සිටි  ථෙරවාද බුද්ධ ධර්මය වෙත යම් චිත්තවේගී පක්ෂග්‍රාහී කමක් දැක්වුව ද, ඔහු අනේක බෞද්ධ දර්ශනවාදයන් ගේ පැවැත්ම පිළිගත්තා මෙන්ම ඒවා නියොජනය කල නායකසින් සමග සම්බන්දතා ද ඇති කර කර ගත්තේය.

මේ ආයතන ගොඩනැගීමේ ක්‍රියාවලිය කොටස් දෙකකට අයත්ය. ඉන් එකක් බුද්ධිමය වන අතර, අනෙක භෞතික වේ.   එනම්,  තම අදහස් ප්‍රචලිත කිරීමට අවැසි බුද්ධිමය අවශ්‍යතාවක් වශයෙන් නිරන්තරයෙන් පළවූ ලිපි සංග්‍රහ ප්‍රකාශයට පත් පත්කිරීම හා සංවාද මණ්ඩප පැවැත්වීම සහ මේ සඳහා අවශ්‍ය වූ ගොඩනැඟිලි හා ආයතන භෞතික වශයෙන් පිහිටුවීම් ද වේ.  මෙයින් ප්‍රදානතම ආයතනයක් වූයේ ඉන්දීය මහාබෝධි සමාගම සහ එහි ආයතනිකික ජාලයයි.  මේ බුද්ධිමය පහසුකම් සලකා බැලීම්දී ඔහු ජීවත් වූ ඓතිහාසික මොහොතේ බලපෑම අපට අමතක කළ නොහැක. එනම්, මුද්‍රණ තාක්ෂණයේ සාපේක්ෂ දියුනුව නිසා පළ කළ පොත්පත් තම කටයුතු වලට පුළුල්ව යොදා ගැනීමේ හැකියාව මෙන්ම ජාත්‍යන්තර තැපැල් සේවය ව්‍යාප්ත වීම නිසා තම අදහස් සාපේක්ෂ වශයෙන් කෙටි කාලයක් තුළදී දෙස් විදෙස් ප්‍රදේශවල ප්‍රචලිත කිරීමට  හැකියාව ලැබීමත්ය.   එමෙන්ම,  දුම්රිය හා වාෂ්ප නැව් සේවය දියුණු වීම නිසාබ් තම සම්බන්ධතා ජාලය ගොඩනඟා ගැනීම සඳහා නිරතුරුව ම විදේශ  සංචාර වල යෙදීමේ  හැකියාවද පුළුල් විය (2015: 7). ඔහු 1911 දී කල්කටාවේදී Journal of the Maha Bodhi Society and the United Buddhist Way පලකිරීම ආරම්ඹ කලේ මේ තත්ත්ව යටතේ ය (2015:  7, 8). මේ සුප්‍රසිද්ධ ලිපි සංග්‍රහයේ නමින්ම (එනම්, එක්සත් බෞද්ධ  ලොවක් යන අදහස) පැහැදිලි වන්නේ, “බෞද්ධයින් සමස්ථ ආසියාතික ප්‍රජාවක් ලෙස සංවිධානය කිරීම හා එම ප්‍රජාව යුරෝපයේ හා අමෙරිකාවේ සිටි අනුග්‍රාහකයින් සමඟ සම්බන්ධ කිරීමේ” අපේක්ෂාවයි (2015: 8)

කෙම්පර් විසින් උත්සාහ ගෙන ඇත්තේ,  ධර්මපාල තුමා ශ්‍රී ලංකාවේ ගෙනගිය සාපේක්ෂ වශයෙන් භේදකාරී දේශපාලන ක්‍රියාවලිය මකා දැමීමේ ප්‍රතිසංස්කරණවාදී බුද්ධිමය ව්‍යාපෘතියක් දියත් කිරීම නොවේ.  ඒ වෙනුවට ඔහු උත්සාහ ගෙන ඇත්තේ, ධර්මපාල තුමාගේ වඩාත් ගෝලීය හා විශ්වීය භූමිකාව කතිකාමය වශයෙන් මතුපිටට ගෙන ඒමයි.   ශ්‍රී ලංකාවේ ජනප්‍රිය කතිකාව තුළ ඒ   විශ්වීය හා ගෝලීය භූමිකාව පිලිබඳ දැනුම සාපේක්ෂ වශයෙන් අල්ප බැව් බැලූ බැල්මට පෙනේ. එමෙන්ම කෙම්පර්ට අවශ්‍ය වූයේ මේ දේශීය හා ගෝලීය භූමිකා ද්විත්වය එකම පුද්ගලයකුගේ බුද්ධිමය පෞරුෂයේ අනිවාර්ය කොටස් බව පෙන්වා  දීමටය.  කෙම්පර් පවසන ආකාරයට, තම කෘතිය මගින් “වෙනස් ධර්මපාල” (different Dharmapala) කෙනෙකු ඉදිරිපත් කරනවාට වඩා උත්සාහ ගෙන ඇත්තේ, ධර්මපාල තුමාගේ සමස්ථ චරිතය  වඩාත් සංකීර්ණ සන්දර්භයක ස්ථානගත කිරීමය (2015: 5).

මේ අනුව, අනගාරික ධර්මපාල නම්  නූතනවාදී සමාජ සංශෝධක‍යා පිළිබඳව ලියැවී ඇති විශ්ලේෂණ අතුරින් වඩාත්ම වැදගත් හා සංකීර්ණතම කියවීම කෙම්පර්ගේ කෘතිය බව මාගේ වැටහීමය.  ඉන් වඩාත් වැදගත් වන්නේ ධර්මපාල තුමාගේ දේශීය හා ගෝලීය භූමිකාව පිළිබඳව එතරම් නොදන්නා දේශීය-ගෝලීය බුද්ධිමය සන්දර්භයක් තුළ   තුල ගෝලීයව පුලුල්ව සංසරණය  වන කෘතියක් ලෙස මේ කෘතිය පළ වීම ය.    එමෙන්ම, මෙම කෘතිය විශේෂයෙන්ම ශ්‍රී ලංකාව කේන්ද්‍ර කරගනිමින් කෙම්පර් විසින් නූතන බෞද්ධ ධර්මය තේරුම් ගන්නට දශක කිහිපයක් මුළුල්ලේ ගෙන ඇති උත්සාහයන් ගණනාවෙන්  වඩාත් මෑතකාලීන උත්සාහය වේ.  නමුත් අවාසනාවන්ත කාරනය වන්නේ මෙවන් උත්සාහ බොහොමයක් සිංහල පාඨකයින් නොදැන සිටීමයි.

(මේ විමර්ශනය මුලින්ම පලවූයේ The Journal of Asian Studies  ලිපි සංග්‍රහයේ 77(3) කලාපයේය, පිටු: 825-826, 2018)

Total
35
Shares
Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

You May Also Like
වැඩි විස්තර පරිශීලනයට

තත්කාලින ශ්‍රී ලාංකේය කලා භාවිත ඔස්සේ ජෝර්ජ් කීට් කියවීම

Buddha to Krishna: Life and Times of George Keyt (බුදුන්ගේ සිට ක්‍රිශ්නා දෙවිදුන් කරා: ජෝර්ජ් කීට්ගේ ජීවිතය සහ යුගය). යශෝධරා දල්මියා. නව දිල්ලිය: රව්ට්ලෙජ්, 2017. පිටු: 216. ISBN 978-1-138-03814-1. මිල: ඉන්දියානු රුපියල් 795.00 (ඝන කවරය සහිතව). ___________ විමර්ශනය: අනෝලි පෙරේරා අතිශයන් වැදගත් 20 වන සියවසේ චිත්‍ර ශිල්පියෙකු වන ජෝරජ් කීට් පිලිබඳ යශෝධරා දල්මියාගේ කෘතිය ඓතිහාසික වශයෙන් ඉතාමත් වැදගත් වන්නේ එවැනි පුළුල් බුද්ධිමය උත්සාහයක් ඔහු ජීවත් වූ ශ්‍රී ලංකාවේද බෙහෙවින් විරල බව සැලකිල්ලට ගත් විටය. මා…
වැඩි විස්තර පරිශීලනයට
වැඩි විස්තර පරිශීලනයට

ශ්‍රී ලංකාවේ පෘතුගීසි යුගය පිලිබඳ කියවීමක්

(Dis)connected Empires: Imperial Portugal, Sri Lankan Diplomacy, and the Making of a Habsburg Conquest in Asia. ((වි)සම්බන්ධිත අධිරාජ්‍යය: අධිරාජ්‍යවාදී පෘතුගාලය, ශ්‍රී ලංකා රාජ්‍ය තාන්ත්‍රිකත්වය හා ආසියාවේ හැබ්ස්බර්ග් ආක්‍රමණයක නිර්මාණය). සොල්ටාන් බීඩර්මන්. ඔක්ස්ෆර්ඞ්: ඔක්ස්ෆර්ඞ් විශ්වවිද්‍යාල මුද්‍රණාලය, 2018. පිටු: 255. ISBN: 9780198823391, doi: 10.1017/S002191181900233X (රෙදි කවරය සහිතව).  ___________ විමර්ශනය: නිරා වික්‍රමසිංහ, ලයිඩන් විශ්වවිද්‍යාලයපරිවර්තනය: ප්‍රවීන් තිලකරත්න (Dis)connected Empires: Imperial Portugal, Sri Lankan Diplomacy, and the Making of a Habsburg Conquest in Asia කෘතිය මගින් සොල්ටාන් බීඩර්මන් ගවේෂණය කරන්නේ…
වැඩි විස්තර පරිශීලනයට
වැඩි විස්තර පරිශීලනයට

සිංහල ගීතයේ හා කාව්‍යයේ දේශපාලනය

Modernizing Composition: Sinhala Song, Poetry, and Politics in Twentieth-Century Sri Lanka (ගීත නිර්මාණය නවීකරණය කිරීම: විසිවන සියවසේ ශ්‍රී ලංකාව තුළ සිංහල ගීතය, කාව්‍යය හා දේශපාලනය). ගැරට් ෆීල්ඩ්. ඕක්ලන්ඩ්: කැලිෆෝර්නියා විශ්වවිද්‍යාලයීය මුද්‍රණාලය, 2017. පිටු: 213. ISBN: 9780520294714 (මෘදු කවරය සහිතව). ඇමරිකානු ඩොලර් $34.95. doi: 10.1525/luminous.27   විමර්ශනය: ප්‍රවීන් තිලකරත්න, ඉංග්‍රීසි අධ්‍යයනාංශය, කොළඹ විශ්වවිද්‍යාලය සිංහල ජනප්‍රිය ගීයේ රසිකයන්ට මෙන්ම එහි ඉතිහාසය, රසාස්වාදය හා විචාර කලාව හදාරන්නන්ට ගීයක පදවල ඇති වැදගත්කම මෙන්ම ගී පද හා කාව්‍යය අතර ඇති සමීප…
වැඩි විස්තර පරිශීලනයට
වැඩි විස්තර පරිශීලනයට

කොන්ටෙන් මෙයසූ සිංහලෙන් කියවීමේ උත්සාහයක්

පරිමිතත්වයෙන් පසු: අහඹුබවේ අනිවාර්යතාවය පිළිබඳ රචනයක්. කොන්ටෙන් මෙයසූ (Quentin Meillassoux විසින් රචිත After Finitude: An Essay on the Necessity of Contingency කෘතියේ සිංහල පරිවර්තනය. පරිවර්තක: වංගීස සුමනසේකර). කොළඹ: තීර්ථ ප්‍රකාශන, 2019. පිටු 360. මිල: රුපියල් 700.00. ISBN 978-955-4940-03-1. ———- විමර්ශනය: රංග මනුප්‍රිය දාර්ශනික කෘතියක් සිංහල භාෂාවට පරිවර්තනය කිරීම බොහෝ විට පරිවර්තකයාට, ප්‍රබන්ධ රචනාවක් පරිවර්තනය කරන තරම් පහසු කටයුත්තක් නොවීමට ඇති ඉඩ වැඩිය. අනෙක් අතට, මෙරට දාර්ශනික සාහිත්‍ය පිළිබඳ සුවිශේෂී උනන්දුවක් දක්වන සීමිත පාඨක පිරිසක් හඳුනා…
වැඩි විස්තර පරිශීලනයට
වැඩි විස්තර පරිශීලනයට

උඩරට රාජධානියේ සමාජ-සංස්කෘතික අතීතය පිළිබඳ කියවීමක්

Obeyesekere, Gananath. Many Faces Of The Kandyan Kingdom 1591-1765: Lessons for Our Time (උඩරට රාජධානියේ අනේකවිද පැතිකඩ 1591-1765: අපගේ යුගය සඳහා ගතහැකි පාඩම්). කොළඹ: සේල් ෆිශ් ප්‍රකාශන සමාගම, 2020. පිටු: 195. ISBN 978-955-7743-060-6. මිල: ශ්‍රී ලාංකේය රුපියල් 1, 200.00 (මෘදු කවරය සහිතව). ~ විමර්ශනය: සසංක පෙරේරා, දකුණු ආසියානු විශ්වවිද්‍යාලය, නව දිල්ලිය ගනණාත් ඔබේසේකර විසින් මෑත කාලීනව ශ්‍රී ලංකාවේ පළකරන ලද කෘති දෙකෙන් නවතම කෘතිය වන්නේ Many Faces Of The Kandyan Kingdom 1591-1765: Lessons for Our…
වැඩි විස්තර පරිශීලනයට
වැඩි විස්තර පරිශීලනයට

අතීතය පිලිබඳ දේශපාලනය

දේවසිරි, නිර්මාල් රංජිත්. ලංකාවේ ඉතිහාසය: දෘශ්ටිවාදී විචාරයක්. දෙහිවල: විදර්ශන. 2019. ISBN -978-624-5084-17-4, පිටු: 269. මිල රුපියල් 950.00 (ඝන කවරය සහිතව). ___________ විමර්ශනය: සමල් විමුක්ති හේමචන්ද්‍ර ශ්‍රී ලංකා ඉතිහාසය පිළිබඳව දෙස්විදෙස් ශාස්ත්‍රඥයන් විසින් 90 දශකයෙන් මෙපිටට ලියා ඇති ශාස්ත්‍රීය ලේඛන පිළිබඳව අපගේ අවධානය යොමු කිරීමේදී අපට මඟ නොහැර යා නොහැකි යථාර්තය වන්නේ ඉංග්‍රීසී භාෂාවෙන් ලියැවී ඇති ලේඛනවල ඇති සාපේක්‍ෂ ගුණාත්මකභාවය සහ සිංහල භාෂාවෙන් ඇති ලේඛනවල සාපේක්‍ෂ දරිද්‍රතාවයයි. විශේෂයෙන්ම අන්තර්ජාතික දැනුම් පද්ධතිය තුළ වර්ධනය වූ ව්‍යුහවාදය, පශ්චාත්ව්‍යුහවාදය,…
වැඩි විස්තර පරිශීලනයට
වැඩි විස්තර පරිශීලනයට

නිර්ව්‍යාජත්වයේ කාව්‍යාත්මකභාවය සහ දේශපාලනය: සිංහල ජාතිකවාදය පිලිබඳ සංස්කෘතික වංශාවලියක්

The Politics and Poetics of Authenticity: A Cultural Genealogy of Sinhala Nationalism (නිර්ව්‍යාජත්වයේ කාව්‍යාත්මකභාවය සහ දේශපාලනය: සිංහල ජාතිකවාදය පිලිබඳ සංස්කෘතික වංශාවලියක්). හර්ෂන රඹුක්වැල්ල. යුනිවර්සිටි කොලේජ් ලන්ඩන් මුද්‍රණාලය, 2018. පිටු: 178. ISBN: 978-1-78735-128-8. මිල: පවුම් 35.00 (ඝන කවරය සහිතව); පවුම් 15.00 (මෘදු කවරය සහිතව). කෘතියේ පී.ඩී.එෆ් පිටපතක් මේ පිවිසුම ඔස්සේ නොමිලේ ලබාගත හැක. ___________ විමර්ශනය: අනුෂ්කා කහඳගමගේ, දකුණු ආසියානු විශ්වවිද්‍යාලය, චානක්‍යපූරි, නව දිල්ලිය ජාතිකත්වය, ජාතිකවාදය, සිංහල බෞද්ධ ජාතිකවාදය වැනි සංකල්ප ශ්‍රී ලාංකේය අධ්‍යයනික ප්‍රජාවට ආගන්තුක සංකල්ප…
වැඩි විස්තර පරිශීලනයට
වැඩි විස්තර පරිශීලනයට

18 වන සියවසේ ඕලන්​ද යටත්ත්විජිත ජීවිතය පිළිබඳ විචාර පූර්වක කියවීමක්

van der Velde, Paul (Transalted by Lisbeth Bennik. Life Under the Palms: The Sublime World of the Anti-colonialist Jacob Haafner (පෝල් වැන්ඩර් වෙල්ඩ් [පරිවර්තනය: ලිස්බෙත් බෙනික්], පොල් සෙවණේ ජීවිතය: යටත් විජිත විරෝධී ජාකොබ් හාෆ්නර් ගේ උත්කෘෂ්ට ලෝකය). සිංගප්පූරුව: සිංගප්පූරු ජාතික විශ්වවිද්‍යාලයීය මුද්‍රණාලය. 2020. පිටු 200. මිල: සිංගප්පූරු ඩොලර් 24.00. ISBN: 978-981-3250-82-6 විමර්ශනය: අනුශ්කා කහදගම, දකුණු ආසියානු විශ්වවිද්‍යාලය, නව දිල්ලිය Life Under the Palms යන මෙම කෘතිය  ජාකොබ් හාෆ්නර් නම් ජර්මානු සම්භවයක් සහිත ඕලන්ද ජාතික සංචාරකයාගේ…
වැඩි විස්තර පරිශීලනයට
වැඩි විස්තර පරිශීලනයට

ශ්‍රී ලංකාවේ සිවිල් යුද්ධය සහ උතුරුකරයේ ‘ගෙදර’ පිලිබඳ හැඟීම

In My Mother’s House: Civil War in Sri Lanka (මගේ මවගේ නිවසේ: ශ්‍රී ලංකාවේ සිවිල් යුද්ධය). ශාරිකා තිරාණගම. ෆිලඩෙල්ෆියාව: පෙන්සිල්වේනියා විශ්වවිද්‍යාල මුද්‍රණාලය, 2011. පිටු 296. ISBN: 9780812222845. මිල: අමෙරිකානු ඩොලර් 29.95 (මෘදු කවරය සහිතව). විමර්ශනය: දියෝතිමා චත්තෝරාජ්, රුඅර් විශ්වවිද්‍යාලය, ජර්මනියපරිවර්තනය: හිරණ්‍යදා දේවසිරි ___________ උතුරේ ශ්‍රී ලාංකික දෙමළ සහ මුස්ලිම් ජනයා අතර ‘ගෙදර’ (home) යන්නට ලැබෙන ප්‍රතිවිරුද්ධ අර්ථ සමග මෙම කෘතිය සවිස්තරාත්මකව ගනුදෙනු කරයි. තිරාණගම මෙහිදී නිරූපණය කරන්නේ, යමෙකුගේ ගෙදර (ur,18 පිටුව) පිළිබඳව දැනගත හැකි දෑ…
වැඩි විස්තර පරිශීලනයට
වැඩි විස්තර පරිශීලනයට

පිටුවහල් කිරීම හා බැඳීම පිළිබඳ හැගීම

Banishment and Belonging: Exile and Diaspora in Sarandib, Lanka and Ceylon (පිටුවහල් කිරීම හා බැඳීම පිළිබඳ හැගීම: සරන්ඩිබ්හි, ලංකාවේ හා සිලෝන්හි පිටුවහල් ජීවිතය හා විසිරුණු ජන ප්‍රජාවන්). රොනිත් රිච්චි. කේම්බ්‍රජ්: කේම්බ්‍රජ් විශ්වවිද්‍යාලයීය මුද්‍රණාලය, 2019. පිටු: 282. මිල: අමෙරිකානු ඩොලර් 99.99 (ඝන කවරය සහිතව). ISBN 978-1-108-72724-2. ___________ විමර්ශනය: නිරා වික්‍රමසිංහ, ලයිඩන් විශ්වවිද්‍යාලය පරිවර්තනය: සසංක පෙරේරා, දකුණු ආසියානු විශ්වවිද්‍යාලය නොයෙකුත් යුගවල ශ්‍රී ලංකාව විවිධ නම්වලින් හඳුන්වන ලදී. අරාබි ජාතිකයන්ට එය සෙරන්ඩිබ් වූ අතර, රාමායනයේ හා නොයෙකුත් වංශකතාවල…
වැඩි විස්තර පරිශීලනයට